2020(e)ko azaroakren 30(a), astelehena

HARTZA GERRA (IV)

 

Ederra zegoen Aritzakun. Udazkeneko argi bereziak lekuaren edertasun guzia askatzen zuen,  pago eta haritz amerikarren hostoen koloreen ohiko xarmatik haratago. Zeruan indarra galduz zihoan eguzkia bilatu zuen Hartzak. Legate-Aizkolegi aldean zegoen, bera etorritako aldean hain zuzen. Bixi ibiliz gero, Irubelakaskoko kaskora ailegatzeko denbora izanen zuela pentsatu zuen, ilunabarra ikusi ahal izateko, egun perfektuari amaiera perfektua emanez.

Motxila itxi baino lehen turistei errekuperatutako jakiak errepasatu zituen, gordelekuan otsoak  bere kumeak muturrarekin zenbatzen dituen antzera. Aritzakungo haran hondora jaitsi eta fite udazkeneko euriekin gainezka eginen zuen errekatto erdi idor batetik goiti abiatu zen, harriz harri, oinkadaz oinkada.

Ederra ikuskizuna. Mendebaldeko mendiek eguzkia irentsi zuten Hartzaren begiradapean. Eguna itzali gaua pizteko, eta gaua erre eguna argitzeko. Ez dago hori gelditzerik, ez dago aukerarik. Horrela da. Horrela izan da orain artio bederen, eta, seguruenik, horrela izanen da bihartik aitzin ere. Tira, batek daki.

"Oxtia, freskatzen hasi dik". Hotzak Hartzaren burutazio poetiko-filosofikoak eten zituen. Beherantz abiatu zen iluntzearekin batera, kota epelago baten bila. Tarteka-marteka besoak eskuekin igurzten zituen. Ez zuen merezi motxilan zeraman frontala ateratzea. Horrela, martxa motelean eta iluntasunean, argiago ikusten zituen gauzak bere buruan.

Argi eta garbi ulertu zuen hurrengo helburua: Xorroxin.



2020(e)ko urriakren 8(a), osteguna

HARTZA GERRA (III)

-Ez, ez, ez nuen behin ere horrelakorik aditu. Infernuko Errotan erran duzue?

-Bai, Etxebertzeko Bordatik jaisten den bidean.

Kordoa landetxeko emakumeak ezin zuen sinetsi Bartzelonako turistek kontatzen ziotena.

-A ze sustoa hartu dugun! -Turista emakumeak alabaren sorbaldak laztantzen zituen.

-Imajinatzen ahal dut, bai -arrapostu zuen Kordoako nagusiak erru sentimendu batez. Izan ere, berak aholkatu zien ateraldia. "Etxebertzeko Bordan bertan bazkal dezakezue. Gainera, frontoia eta guzi dauka jatetxeak, haurrek jolas dezaten. Errekaren ondotik abiatzen den bidexka hartuta Infernuko Errotara ailegatzen da di-da batean, ez du galtzerik. Ikusiko duzue zein zoko polita den!"

Halaxe egin zuten turistek. Jatetxean bazkaldu beharrean baina, Erratzuko Altxuko dendan zenbait jaki erosita, ogitartekoak eraman zituzten. Hartzak jan zituenak, hain zuzen.

-Eta -jarraitu zuen landetxeko emakumeak-, salaketarik paratu al duzue?

Turista gurasoek elkarri begiratu zioten.

-Ba, egia erran, ez. Hasiera batean sutan geunden eta salaketa paratzea pentsatu dugu, baina kotxerako bidean apur bat lasaitu gara -gizonak emazteari begiratu zion azken hitz hauek erratean.

-Azken finean -jarraitu zuen emazteak-, susto galanta eman digu, bai, baina zer ebatsi digu? Lau bokata eta fruta batzuk baino ez. Alde batetik begiratuta, irri egiteko modukoa da nolabait, eta ziur naiz berandu baino lehen lagunei kontatzeko anekdota xelebre bat baino ez dela izanen, badakizu, Euskal Herria, etorri eta konta ezazu.

Kordoa landetxeko emakumeak bekainak goitituz eta buruarekin baiezko mugimenduak eginez ematen zien arrazoia turistei, ulertzen ziela adieraziz.

-Telefono mugikorra ere izorratu digu, seguruenik poliziari abisua ez emateko. Berez telefono zaharra zen, adreilu bat erraten den horietakoa, baina tira, bere funtzioa egiten zuen.

-Gaitz erdi -arrapostu zion emazteak alabaren sorbaldak leunki laztanduz berriro ere.

Une batez, mutu gelditu ziren denak Kordoako sarreran.

-Eta nor izan da? -Landetxeko emakumeak airean utzi zuen galdera, istant bat geroxeago erantzun bat proposatzeko- Eroetxetik ihes egindako baten bat, beharbada?

-Bitik bat nik uste -turistak-, edo ero bat gose, edo goseak erotutako bat.



2020(e)ko abuztuakren 6(a), osteguna

HARTZA GERRA (II)

Turistei mugikorra lehertu ondoren ezerezetik agertua zen sasi berdinen artetik desagertu zen Hartza. Orabideko eta Bertizko bazterrak ezinago aproposak ziren lortutako sariaz disfrutatzeko. Hala ere, pentsatu zuen Hartzak, bazter hauek arriskutsuak izanen dituk hurrengo ordu eta egunetan. Sarekada Infernuko Errotaren inguruetan izan duk eta horrek etsaia ohartarazi izanen dik.

Pagadi txiki bat zeharkatuta belai batzuetara atera zen. Hauek bazter batetik inguratuta, gorantz jarraitu zuen, aitzineko bi egunak igaro zituen bunkerraren azpiko aldetik pasatuz. Alkurruntzeko magalak gainditu zituen Otsondoko mendatera buruz, errepideko asfaltoak bidea moztu zion arte. Hiru-lau jauzitan gurutzatu zuen errepidea, break erreko balu bezala, edo, alergiaren baten beldur, ukitu nahiko ez balu bezala.

Sarekadaren eremutik urrundu ahala desagertuz zihoakion gorputzeko tentsioa eta, ohartu gabe, erritmoa moteldu zuen. Bularraldean paratu zuen bizkarrean zeraman motxila, gelditu gabe, eta turistei errekuperatutako ogitarteko bat atera zuen. Gosetuaren inpazientziaz urratu zuen bokata biltzen zuen aluminio-papera. Urdaiazpikoa kendu zuen eta pan amb tumacaren ogitartekoa ti-ta batean desagertu zen Hartzaren ahutzetan. Kantinplorari trago bat ebatsi zion eta berriz laketu zuen motxila bizkarrean.

Basurdeak nola, halatsu egin zuen Aritzakunerainoko bidea, bizkarrez bizkar, zeharka nahiz bidexendaz bidexenda. Jandakoak apur bat berotu zion gorputza, tripako zorrien aldarrikapenak isilarazteko adina. Irribarre zabal bat marraztu zen bere aurpegian eta, inkontzienteki, siesta koskor bat egiteko leku aproposa bilatzeari ekin zion.

Hau perfektua duk iritzi zion baso bateko mendi-zoko bati. Toki maldatsua zen, hondar ekaitzako oinaztura batek erditik puskatutako haritz baten itzalpean. Oinekin zanpatu zuen lurra, pixka bat berdintzeko. Adaska eta harriren bat kenduta, hortxe etzan zen, amildutako enborraren kontra. Motxila paratu zuen buruaren azpian, burko moduan, bere altxor guziak babestuz aldi berean.

 Bi egun zeramatzan lorik egin gabe, jateko zer edo zer bilatzeko martxa desesperatuan, eraso-estrategia egokiaren bila. Loak berehala hartu zuen. Zurrunka bete-betean zegoen luze gabe, Camille zaharraren gisan.

Bere burua ikusiko du, dotore eta duin, zelatan arbola baten gibelean Elizondoko irteeran. Eguzkiaren posizioa begiratu eta, heltzear egon behar dik, pentsatuko du. Ez dabil oker: puntu horia ezberdinduko du urrunean, gero eta handiagoa. Hurbiltzen ari duk. Nerbioek hasteko erranen diote, oraindik ez, oraindik ez errepikatuko dio bere buruari, hago istant bat. Zirrika gaineko bunker horia hurbilduz joanen da, gero eta gehiago, gero eta gehiago. Beregana dator eta, kalkulatutako distantziara dagoelarik, ideietatik ekintzetara pasako da, determinazio iraultzailez. Errepide bazterrean pilatutako zirrika zaharrak errepide erdira jaurtiko ditu, autoen iraganbidea erabat moztuz. Bat-batean, gasolinaren usain narkotizanteak atmosfera guzia zipriztinduko du. Autoetako gidariek ezer ulertu orduko, suzko piramide batek itzal laranjak hedatuko ditu bazter guzietara. Denbora galdu gabe, lauhazka handian abiatuko da Hartza blindatu beilegirantz, barnean dauden bi zinpekoen ilupa aurpegietan amorruzko begirada iltzatuta. Ba ote zegok poliziarena baino lanbide higuingarriagorik? galdetuko dio bere buruari. Bai erantzunen du konbentzituta, polizia sosa-zainarena!

Suminduta, eskutan daramatzan molotof koktelak jaurtiko ditu furgoi blindatuaren kontra amorruz, ezkutuko indar batek koleratuta.

Biba hartza borroka! oihukatuko du loriatsu.

Buelta ematean kasketakoa hartu zuen enborraren kontra, eta iratzarri egin zen. Hau duk hau haritz gogorra, hi! erran zuen bere golkorako umoretsu, furgoi blindatuaren kontrako erasoaren ametsak utzitako aho zapore ona dastatuz.

Lurretik jaiki eta zerurantz luzatu zituen besoak nagiak ateratzeko. Enbor gainean eseri eta laranja bat jan zuen, blindatu batek eraman dezakeen diru mordoa erretzeak eman dezakeen plazera imajinatuz.



2020(e)ko uztailakren 25(a), larunbata

HARTZA GERRA (I)



Bidexendratik beheiti zetorren familia, monobolumena Etxebertzeko Bordan aparkatuta seguruenik. Infernuko Errekaren ondo-ondotik doan bidexkatik zebiltzan laurak, kontent, irribarretsu; neskatiko eta mutiko bat aitzinean saltoka, trostan. Aita-ama gibelean kalaka arinean.
Sasi altu batzuen gibeletik bere sarekadaren biktimak behatzen zituen Hartzak, pazientziaz.
Lasaitasunez.
Tripako kilikek etengabe gogoratzen zioten bederen bizpahiru egun zirela ez zuela deus ahoratzen. Turistengan iltzatu zituen begiak tripa laztantzen zuen bizkitartean, goseari pazientzia eske.
-Ezetz harrapatu! -Egin zion desafio neskatikoak hiruzpalau urte gazteagoa zirudien mutikoari.
-Kasu, erori gabe! -Aitak gibeletik seme-alaben jokoak zainduz.
"Perfektua" pentsatu zuen Hartzak, "primerakoa".

2020(e)ko ekainakren 7(a), igandea

Ezezagunaren erakarpena



Lepineux putzua
Espeleo egiten dugunok usu liluratzen gara lurpeko altxorrekin. Mota guzietako formazioak, lur-azpiko erreka saltokariak, izan zireneko animalien arrastoak (Ursus, beti izanen zara gure izarra!), bertzelako animali ttipi eta gardenak… Gustuetarako koloreak omen daude, eta hamaika izan daitezke lur-azpiak espeleologoengan sortzen duen erakarpen indarraren iturburuak. Nolanahi ere, gorputza maiz inarrosten digun sentsazio berezietako bat esploratu gabeko leku batean egotearena da. Eta, lurpea esploratzeaz ari bagara, ezin aipatu gabe utzi San Martingo Harriko sistema.

2020(e)ko martxoakren 29(a), igandea

Sokada baten hiru muturrak



Duela hamabortz bat urte utzi nuen kirol eskalada eta, egia errateko, zergatia ez dut ongi gogoratzen. Motibazio falta seguruenik. Gogoekin lotutako sentsazioa edo. Orain, sentsazio haiek hausnarketa argudiatuan antolatuta, erran dezaket kirol eskaladak duen abentura falta izan zela motibazioa galtzearen arrazoia.

2020(e)ko urtarrilakren 13(a), astelehena

"Arratiako Kalenturak" ipuin erotikoen lehiaketea


Ernesto Prat Urzainki "Little"ren "Sokada baten hiru muturrak" lanak irabazi dau Arratiako Kalenturak Ipuin Erotikoen Lehiaketea*

Nafarrak, genero bako sexu istorio bat kontetan dau, irakurlea harrapatu eta momentu baten be interesa galdu ezin dan narrazino honetan. Bigarren saria, Durangoko Josu Unzueta Ajuriarentzat izan da, Ilargiaren abestia lanagaitik. Arratiako onenari saria, Bediako Karlos Aretxabaleta Ormaetxeak eroan dau, Ortzimugan larrua jo leike ipuinagaitik.

Arratiako Kalenturak Ipuin Erotikoen lehenengo edizinoa irabazi dauan Ernesto Pratek daborduko ibilbide bat dauka idazle moduan. Izan be, hiru nobela ditu argitaratuta (Hiru ilargi laurden, 2012; Orpoz orpo, 2014, eta Telleria eta gero, zer? 2017) eta sariak be jaso ditu beste ipuin lehiaketetan.
Ernesto Prat Urzainki, "Little", Berriozar herrian jaio zan 1978an. Nekazaritzari eta zurgintzari lotutako ikasketak egin ebazan eta alor askotan egin dau behar: mendiko peoi, euskera irakasle, zerbitzari, musikari... Skalariak taldeagaz sei urte egin ebazan tronpetea joten eta Kalapite musika taldeko kide be izan zan. AEKn euskaldundu zala, eta atzenengo hamarkada bitan Baztanen bizi izan dala be kontau deutso BEGITUri.